Wie vandaag een wijk ontwerpt, maakt keuzes voor de komende vijftig jaar. Toch beginnen we bijna altijd met een Programma van Eisen, waarin zelden staat voor wie we eigenlijk bouwen. De Handreiking Waardegedreven Gezonde Gebiedsontwikkeling begint daarom een stap eerder, met een Programma van Waarden. Dat vraagt drie verschuivingen: anders denken, anders samenwerken en anders rekenen.

Houtbouw staat aan de vooravond van een spectaculaire revolutie. Wereldwijd kiezen steden steeds vaker voor hout als duurzaam en innovatief bouwmateriaal. De voordelen zijn immers groot: hout slaat CO2 op in plaats van het uit te stoten, bouwprojecten zijn sneller en lichter en moderne technieken maken het materiaal brandveilig. Daarnaast creëren houten gebouwen kalme, esthetische ruimtes die bijdragen aan welzijn.

Het Singelpark in Leiden mag zich sinds kort winnaar noemen van een World Urban Parks Award 2026, en wel in de categorie 'Large Urban Parks Award'. Deze prijs is bestemd voor stadsparken groter dan 10 hectare die zich onderscheiden op punten als ontwerp, beheer, duurzaamheid en de mate waarin de omgeving erbij betrokken is. Met deze internationale erkenning krijgt het bijzondere park dat de historische Leidse binnenstad omarmt de waardering die het verdient.

Sommige straten zijn er voor doorstroming, voor de auto die van A naar B moet. Andere delen van de stad zijn er om te zijn: te winkelen, een terras te pakken, elkaar tegen te komen. Steeds meer steden ontdekken dat het door elkaar laten lopen van die twee functies, ze allebei verzwakt. De oplossing begint met de simpele vraag: wil je auto's in je straat, of wil je mensen in je straat en in je winkel?

Kopenhagen is ontworpen voor een actief leven, met prioriteit voor fietsen gesymboliseerd door onder andere openbare fietspompen, veilige kruispunten en speciale bruggen. Ook het schone water in de haven is iets om trots op te zijn; waar vroeger vervuiling heerste, kunnen mensen nu zwemmen en kajakken in de vele grachten. Kopenhagen is zelfs uitgeroepen tot de beste zwemstad ter wereld, wat voor een unieke stedelijke ervaring zorgt.

De bruggen in Brisbane volgen een bewuste stadsstrategie: meer mensen actief verplaatsen, verkeersdruk verlagen, wijken verbinden met trein- en veerstations, en tegelijk publieke ruimte aan de rivier toevoegen. Brisbane's subtropische klimaat is daarin een uitgangspunt: schaduw, verkoeling en verblijfskwaliteit zijn vaste onderdelen van elk ontwerp.

TU Delft werkt toe naar een CO2-neutrale, klimaatadaptieve en circulaire campus in 2030, met expliciete aandacht voor biodiversiteit en leefkwaliteit. Campusecoloog Tim Tabak en zijn collega's geven daar dagelijks vorm aan. Tijdens onze wandeling leerde ik van alles over de kleine en grote interventies die samen laten zien hoe je dat doet natuurinclusief ontwikkelen.

Vijf dagen. Meer tijd zat het er niet tussen. Op 31 augustus 2024 werd in Kopenhagen een nieuw park geopend, een onopvallende strook groen tussen twee rijen baksteenflats uit de jaren vijftig. De tuin van een sociale huurwijk, eindelijk opnieuw ingericht. Vijf dagen later barstte er een hevige zomerstorm los boven de stad. Snelwegen liepen onder, kelders elders in Kopenhagen vulden zich met water. In Grønningen-Bispeparken werd het park alleen maar mooier. Zwoeler. Voller. De huizen eromheen bleven droog.

Vijf ideeën die helpen om sneeuw te benaderen als tijdelijk ander seizoen waarin kwaliteit, gebruik en samenleven opnieuw betekenis krijgen.

Breda heeft een duidelijke ambitie: Stad in een park. Groen als vertrekpunt voor ruimtelijke ontwikkeling. Als drager van gezondheid, ontmoeting en leefkwaliteit. In mei werd Breda uitgeroepen tot National Park City, een internationale erkenning voor een stad die natuur en dagelijks leven bewust met elkaar verbindt.

Op de campus van Ohio State University werden aanvankelijk geen paden ontworpen. Er werd de eerste weken goed gekeken naar het gedrag.

Van parking naar park in Roeselare. Een geslaagde transformatie van grijs naar groenblauw.

Wie praat over water spreekt in technische taal. En dat zorgt voor afstand en daarmee voorspelbare desinteresse. Dat is een gemiste kans.

De kloof tussen plannen en beleving zorgt voor weerstand en misverstanden. Beleidsmakers krijgen hun verhaal niet goed uitgelegd. Door verbeeldingskracht breng je partijen bij elkaar.

Vitale steden investeren in zitplekken. Dat lijkt een contradictie, maar dat is niet zo. Wie een stad wil waar veel gelopen en bewogen wordt, zorgt voor prettige zitplekken.

Meisjes spelen minder buiten dan jongens. Hoe dat komt? De buitenruimte wordt doorgaans ingericht met plekken die vooral aantrekkelijk zijn voor jongens.

Alle onderzoeken wijzen uit dat het goed is om vaker buiten te zijn. Dat geldt al helemaal voor kinderen. Ieder jaar in april is het Nationale Buitenlesdag.